Основ. курс 4
Нагоре Основ. курс 2 Основ. курс 3 Основ. курс 4 Основ. курс 5

 

ЕУ-структ. 1
ЕУ-структ. 2
ЕУ-структ. 3
ЕУ-структ. 4
Биланс


 

Европска Унија

Основен курс 4: Институции на системот на ЕУ со повеќе нивоа
bullet Предмет и цели на основниот курс 4
bullet Зошто се вклучуваат и државите-членки и нивните субнационални единици?
bullet Структура на основниот курс 4

Ретроспектива на досегашните основни курсеви

Во досегашните основни курсеви се занимававме со развојот на процесот на интеграција. Притоа стана збор за пренесувањето на потребните факти, но не како цел сама по себе, туку како прво за да се идентификуваат основните прашања, кои се поставуваат во контекст на занимавањето со ЕУ, а како второ за да се добие претстава за можните детерминанти и развојните мостри на процесот на интеграција. Како поврзувачка точка би сакал да потсетам на неколку резултати од напорите. Со кои централни прашања, со какви особености на ЕУ се судривме? Констатиравме дека:
 

Особености на ЕУ
bullet кај ЕЗЈЧ, ЕЕЗ и ЕУ се работи за нови и единствени форми на соработка;
bullet може да се набљудува една сосема специфична коегзистенција на супранационални и меѓувладини елементи;
bullet се реализираше забележителен развој од секторска кон опширна и од меѓудржавна кон супранационална соработка;
bullet многу мерки можеа да се реализираат дури по временски одложувања донекаде и од децении;
bullet кругот на држави-членки енормно се зголеми.
 

Предмет на основниот курс 4

Во овој основен курс сакаме поопширно да се занимаваме  со институционалниот склоп на ЕУ, во насока кон истата цел, започнуваме значи од првите две точки од листата со тоа што ќе испитуваме поблиску, во што всушност се состои новината во институционална област и каде можат таму да се идентификуваат супранационални и меѓудржавни елементи. Од овие првични размислувања произлегуваат три цели за претстојниот основен курс 4. Мораме:
 

Цели на основниот курс 4
bullet Како прво да имаме преглед на главните структурни специфичности на ЕУ, особено за оние карактеристики, доведуваат до нејзината класификација како супранационална организација, значи како организација што се разликува од чисто меѓудржавните односи или класичните меѓународни организации.
bullet Како второ, мораме во вид да го имаме целиот контекст и комплексноста на оваа структурна поставеност. Тоа значи не смееме да останеме на супранационално ниво, туку мораме да ги вклучиме и државите-членки во испитувањето, и конечно
bullet Како трето да ги испитаме сите три столба, значи не само ЕЗ, туку и заедничката надворешна и безбедносна политика (ЗНБП) како и соработката во доменот на правото и внатрешните работи, бидејќи институционалната поставеност и „правилата на игра“ помеѓу овие три области значително се разликуваат.

[Почеток на страна]
 
Зошто вклучување на сите нивоа?

Зошто сите овие фактори и нивоа мораат да бидат вклучени во набљудувањето, каде само супранационалното ниво се претставува ионака доволно сложено? Тоа произлегува од следната слика.

Сликата покажува дека од една страна актерите на национално и субнационално ниво се застапени на ниво на ЕУ и дека соделуваат во одлуките, така на пример националните влади во Советот на ЕУ и во Европскиот совет, тоа значи на централно место; субнационалните влади во комисијата за региони; асоцијациите во Економската и социјална комисија, а освен тоа населението во државите-членки ги избира пратениците во Европскиот парламент.
Од друга страна може да се забележи дека одлуките на ЕУ, нејзините „закони“, во државите-членки важат директно и обврзувачки како национални закони и тоа во квантитативно и квалитативно сθ позначаен обем. Помислете само на тоа дека во земјите од Евро-зоната, владите на државите-членки се откажале од своите овластувања дури и од монетарната политика, која е толку важна за националниот суверенитет!
Со други зборови: трите нивоа се меѓусебно толку тесно поврзани што итно мораат да бидат набљудувани и анализирани заеднички во нивната интеракција. Од таа причина во научната дискусија се зборува за „ЕУ-систем“ или за „Систем на повеќе нивоа на ЕУ“.

[Почеток на страна]
 

Оттука произлегува следната структура на основниот курс 4:

ЕУ-структура 1:
bullet Како прв чекор ќе се концентрираме на супранационално ниво и поблиску ќе ги разгледаме посебните институции, нивниот состав, нивните задачи и нивната интеракција. Притоа најпрво ќе стане збор за институционалниот триаголник Комисија – Совет – Парламент.
ЕУ-структура 2:
bulletСо набљудувањето на Судот и на Европскиот совет ќе ја пополниме сликата на супранационално ниво.
ЕУ-структура 3:
bullet Како втор чекор ќе стане збор за важните структурни предуслови и други одредувачки фактори на политиката на заедницата на државите-членки, значи за националното ниво.
ЕУ-структура 4:
bulletНа крајот ќе се осврнеме кон вториот и третиот столб, значи кон заедничката надворешна и безбедносна политика како и на соработката во областите на правдата и внатрешните работи. Кои се централните органи, како тие соработуваат, како изгледа распределбата на задачи помеѓу Унијата и државите-членки, како се поставени модусите на одлучување во споредба со ЕЗ и како изгледа разграничувањето односно испреплетувањето на задачите со овој трет столб — тоа ќе бидат централните прашања, за кои ќе стане збор.
Биланс:
bulletНа крајот ќе се обидеме систематски да ги резимираме суштинските карактеристики на структурната градба на ЕУ.

[Автор: Проф. Др. Волфганг Шуман]

... понатаму кон ЕУ-структура 1: Институции на супранационалното ниво (I) ...

[Почеток на страна]

 

Теми:  Човекови права  I  Примери  I  Демократиија  I  Партии  I  Европа  I  Глобализација  I  Обединети нации  I  Одржливост

Методи:    Политичка дидактика    II    Педагогија на мирот    II    Методи

     

Оваа онлајн-понуда за политичко образование беше развиена од agora-wissen, Друштвото за пренесување знаење за нови медиуми и политичко образование од Штутгарт (GbR). За прашања или забелешки обратете се до нас.