|
Pėrmbajtja
Temat e librit metodik
online mbi BE:
Hyrje
Rėndėsia e BE
Ēfarė ėshtė BE?
Zhvillimi i BE
Institucionet e BE
Kėrkimet nė internet rreth BE
Instrumentat
e kėrkimit
Kėrkimi social
Kėrkimi
i dokumentave
Kėrkimi
semantik
Kėrkimi Deep
Web
|
|
Kėrkimet nė internet rreth BE
Kėrkimi social (tipi 2)
Pėrpara se tė merremi me instrumentat e kėrkimit tė kėtij tipi rreth
BE, le tė shohim fillimisht parahistorinė qė u ka dhėnė kuptim
kėtyre instrumentave dhe i ka bėrė ata shumėpremtues. Kėtu ėshtė
fjala pėr faktin, qė lidhjet mė tė shpejta me internetin dhe
teknologjitė u kanė mundėsuar pėrdoruesve tė internetit tė prodhojnė
me shumė lehtėsi pėrmbajtjet e tyre dhe t'i publikojnė ato aty.
Kėto
pėrmbajtje duke nisur qė nga shėnimet personale pėr faqet e
preferuara pra link-e me burime tė internetit, qė na duken
veēanėrisht interesante dhe tė rėndėsishme deri te dokumentat,
fotot apo videot e ndryshme dhe shumė e shumė tė tjera, mund tė
ndahen me tė tjerėt, madje edhe mund tė pėrpunohen nė mėnyrė tė
pėrbashkėt. |

|
Vetėm
kėto predispozita kanė bėrė tė mundur fenomene tė tilla si
Wikipedia,
enciklopedia mė e madhe online nė botė me diferencė tė dukshme nga tė
tjerat, si dhe
Flickr,
YouTube,
Facebook etj.
Tė
gjitha kėto kanė ēuar nė krijimin e asaj, qė nė pėrgjithėsi e quajnė
Web 2.0, si dhe nė rritjen nė njė masė tė pabesueshme tė
informacioneve tė disponueshme nė internet. Nė kėrkimin social bėhet
fjalė pėr mėnyrėn, se si tė kėrkojmė dhe tė bėjmė tė dobishėm pėrmbajtje
tė gjeneruara nga pėrdoruesit, prezenca e tė cilave nė masėn e
pėrgjithshme tė informacioneve tė disponueshme vjen gjithnjė duke u
rritur.
Nė kėtė kontekst, kėrkim social do tė thotė, qė agregacionet, qė
realizojnė pėrdoruesit e internetit gjatė mbledhjes sė burimeve tė
informacioneve online, tė bėhėn tė shfrytėzueshme, p.sh. duke i
'tagguar' ose ndryshe duke i lidhur ato me terma kyēe -, duke krijuar
lista publike etj. dhe duke na e bėrė kėshtu
tė gjithėve mė tė
lehtė aksesin dhe tė kuptuarit e informacioneve. |
|
|

Le tė
fillojmė me njė shembull, nė tė cilin bėhet fjalė pėr social
bookmarking. Screenshot-i i mėposhtėm Ju tregon faqen hyrėse nė
Bookmarksammlung auf Diigo,
me akses publik,
njė shėrbim shenjimi (bookmarking) online. Vitet e fundit kemi
grumbulluar aty tė gjitha burimet, qė na janė dukur tė rėndėsishme dhe
interesante (literaturė, burime interneti, news etj.) nė lidhje me BE.
Pėr momentin (tetor 2010) bėhet fjalė pėr mė shumė se 1.200 regjistrime,
tė cilat na janė shfaqur dhe kjo ėshtė me rėndėsi qendrore pėrmes
taggimit apo termave kyē. Krahas kėsaj, sikurse mund ta kuptoni edhe nga
Screenshot, janė memorizuar jo vetėm linket, por edhe fragmente tė
pėrzgjedhura nga kėto burime.
Ēfarė dobie
sjell kjo nė kuadrin e kėrkimeve rreth BE? Le tė supozojmė, se ju keni
interes pėr dy referendumet irlandeze lidhur me Traktatin e Lisbonės.
Nėse jepni termin e kėrkimit "lisbon treaty ireland referendum" nė
Google, do t'ju shfaqen mė shumė se 200.000 rezultate. Por nėse bėni
njė kėrkim tė filturar nė koleksionin e Bookmarking me ndihmėn e termave
kryesorė tė kėrkimit "lisbon-treaty", "ireland", "referenda", atėherė do
t'ju shfaqen pikėrisht 35 burime shumė relevante, tė pėrzgjedhur nga
ekspertė, tė cilat do t'ju mundėsojnė tė informoheni shpejt dhe nė
mėnyrė tė mirėorientuar rreth tė gjitha aspėkteve tė rėndėsishme. Dhė
pikėrisht kėtu, nė faktin qė ju mund tė shfrytėzoni informacione tė
pėrzgjedhura dhe tė tagguar nga ekspertė, kjo ėshtė edhe epėrsia e madhe
e kėrkimit social. |
|
Kėrkimi social me Delicious |
Pėr kėtė
qėllim ju, natyrisht, nuk duhet tė dini, se kush mbledh informacione dhe
nė
cilėn fushė, pėr ta shfrytėzuar kėtė mundėsi. Ju
thjesht duhet tė surfoni nė faqen hyrėse tė shėrbimit bookmarking, tė
jepni aty sikurse zakonisht termat tuaj tė kėrkimit dhe mė pas do t'ju
shfaqen rezultatet. Por, me anė tė pėrdorimit tė
Delicious,
sikurse e
bėn tė qartė edhe Screenshot i mėposhtėm krahas ēdo rezultati,
tregohet edhe se sa pėrdorues e kanė memorizuar kėtė burim nė
koleksionin e tyre bookmarking, gjė qė sigurisht mund tė jetė njė tregues
i relevancės sė informacionit.
 |
|
Epėrsitė e
kėrkimit social |
Ku
qėndrojnė epėrsitė e kėrkimit me kėto shėrbime? Fillimisht nė faktin, qė
ato paraqesin njė pėrzgjedhje tė rrokshme e tė seleksionuar burimesh.
Pra, nuk ka nevojė tė pėrballemi me qindra mijėra rezultate njėherėsh. Me
shumė dobi mund tė jetė mundėsia e kalimit me klikim te personat, qė
kanė memorizuar link-un pėrkatės. Te Diigo, pėr shembull, kjo do t'Ju
ēonte nė koleksionon tonė tė shenjimeve, duke Ju dhėnė mundėsinė pėr tu
abonuar tek ky i fundit nėpėrmjet njė RSS-Feed. Kjo do tė thotė, qė sa
herė qė unė do tė memorizoj njė burim, Ju do tė njoftoheni pėr kėtė nė
mėnyrė automatike duke qenė kėshtu nė korrent tė zhvillimeve pa u dashur
tė realizoni vetė kėrkime! Sė treti e sė fundmi nėse Ju do tė kishit
njė Account nė kėtė shėrbim do tė mjaftonte tė klikonit mbi "save
this", pėr tė shtuar burimin pėrkatės nė koleksionin Tuaj tė shenjimeve.
Pra, kėrkim
social do tė thotė tė mund tė hysh dhe shfrytėzosh rezultatet e
grumbulluara dhe tė kategorizuara nga pėrdoruesit e tjerė tė internetit,
duke kursyer nė kėtė mėnyrė kohė si dhe duke bėrė mė efektive kėrkimet
Tuaja. Por, kėtu duhet tė mbahet parasysh, qė kjo nuk ėshtė rrugė me njė
kalim, pasi shumė prej tyre qė pėrdorin kėto shėrbime dhe instrumente,
mund tė kontribuojnė nė inventarin gjithnjė e nė rritje tė fakteve nė
internet, duke krijuar dhe vėnė nė dispozicion tė tė tjerėve grupe tė
tilla rezultatesh rreth fushave tė interesit apo kėrkimeve shkencore tė
caktuara
... shko mė tej te Tipi 3: Kėrkimi i dokumentave
[© Teksti dhe grafikėt: Shoqėria
Agora]
|
|